آموزش گام‌به‌گام روش‌های تندخوانی مؤثر برای مطالعه کنکور

فهرست مقاله:

• آموزش تندخوانی و تقویت حافظه با روش QCP
• چه راهکارهایی به بهبود تندخوانی کمک می‌کنند؟
• اهمیت تندخوانی برای کنکور چیست؟
• از روش‌های تندخوانی، مغز شما چی یاد می‌گیرید؟
•  مزایای روش‌های تندخوانی برای کنکور
• مهارت‌یابی در کاهش حرکات چشم
• باورهای غلط درباره تندخوانی
• فواید روش های تندخوانی کنکور
• عادات غلط در تندخوانی

دوران کنکور یکی از مهم‌ترین مراحل زندگی تحصیلی هر دانش‌آموز است؛ مرحله‌ای که موفقیت در آن، به ترکیبی از دانش، تمرکز نوجوانان هنگام مطالعه، و مهارت‌های مطالعه بستگی دارد. یکی از بزرگ‌ترین چالش‌ها برای داوطلبان، حجم زیاد منابع و نداشتن مدیریت زمان برای مطالعه است. در چنین شرایطی، روش‌ تند خوانی برای کنکور، می‌تواند تفاوت بزرگی در عملکرد ایجاد کند. این روش نه‌تنها باعث صرفه‌جویی در زمان می‌شود، بلکه تمرکز و درک مطلب را نیز بالا می‌برد.

آموزش تندخوانی و تقویت حافظه با روش QCP

یکی از مؤثرترین و علمی‌ترین شیوه‌ها در روش های تندخوانی و تقویت حافظه درس خواندن روش QCP است که از سه گام کلیدی تشکیل شده است:

• Question (پرسش): پیش از شروع مطالعه، چند سؤال از تیترها و عناوین مطرح کنید. این کار ذهن را آماده‌ی جست‌وجوی پاسخ‌ها می‌کند.
• Concentration (تمرکز): هنگام مطالعه، تمرکز خود را فقط روی یافتن پاسخ‌ها بگذارید. در این مرحله باید عوامل حواس‌پرتی مانند تلفن همراه یا سروصدا حذف شوند.
• Preview (مرور): بعد از مطالعه، مرور سریع انجام دهید تا مطالب در حافظه‌ی بلندمدت تثبیت شود.

روش QCP علاوه بر سرعت مطالعه، قدرت یادآوری را نیز افزایش می‌دهد. در برخی از مدارس پیشرفته مثل مدارس دوره دوم دخترانه تهران، این تکنیک به‌صورت عملی به دانش‌آموزان آموزش داده می‌شود تا آن‌ها بتوانند زمان مطالعه را بهینه کنند.

بیشتر بخوانید: راه های افزایش تمرکز هنگام درس خواندن

چه راهکارهایی به بهبود تندخوانی کمک می‌کنند؟

• تمرین روزانه با متون مختلف: روزانه ۲۰ دقیقه با متونی خارج از کتاب درسی تمرین کنید تا چشم و مغز هماهنگ شوند.
• استفاده از نشانگر یا انگشت: این روش باعث هدایت چشم و کاهش حرکات اضافی می‌شود.
• مطالعه‌ی گروهی و تست‌زنی هدفمند برای کنکور: با رقابت سالم، سرعت و دقتتان افزایش پیدا می‌کند.
• مرور چندمرحله‌ای دروس: هر بار مرور، سرعت و درک را هم‌زمان بالا می‌برد.

نکته‌ی مهم این است که روش مطالعه تند خوانی برای کنکور فقط با تمرین مداوم نتیجه می‌دهد. مغز نیز مانند عضله با تکرار قوی‌تر می‌شود.

اهمیت تندخوانی برای کنکور چیست؟

اگرچه ممکن است در ابتدا روش‌های درس خواندن سریع کمی چالش‌برانگیز به نظر برسند، اما در واقع یکی از کلیدهای اصلی موفقیت در آزمون‌های رقابتی هستند. با تسلط بر مهارت تندخوانی، مدیریت آزمون برای کنکور شما می‌توانید در زمان روش مطالعه تند خوانی برای کنکور صرفه‌جویی کنید، مرور بیشتری انجام دهید و درک عمیق‌تری از مطالب داشته باشید.

بیشتر مطالعه کنید: روش های مطالعه دروس حفظی برای کنکور

در واقع، تندخوانی به شما اجازه می‌دهد کنترل زمان را به‌دست بگیرید و با اعتماد به‌نفس بیشتری سر جلسه‌ی کنکور حاضر شوید. علاوه بر تمرین فردی، دریافت راهنمایی از یک مشاور تحصیلی می‌تواند مسیر یادگیری را کوتاه‌تر کند. به همین دلیل، شرکت در جلسات آموزشی و مشاوره‌ای در مرکز مشاوره تحصیلی می‌تواند به بهبود تمرکز و اصلاح عادات مطالعه کمک کند.

از روش‌های تندخوانی، مغز شما چی یاد می‌گیرید؟

روش درس خوندن سریع‌ اطلاعات را تحلیل و در حافظه‌ی بلندمدت ذخیره کند. به همین دلیل، بسیاری از رتبه‌های برتر روش مطالعه تند خوانی برای کنکور تأکید دارند که موفقیتشان فقط به مطالعه زیاد مربوط نیست، بلکه نتیجه‌ی مطالعه‌ی هوشمندانه و استفاده از تکنیک‌های تندخوانی بوده است.

 مزایای روش‌های تندخوانی برای کنکور

اولین و شاید مهم‌ترین مزیت روش‌ تند خوانی برای کنکور، افزایش سرعت مطالعه است. داوطلبان با تسلط بر این مهارت می‌توانند حجم زیادی از مطالب را در مدت کوتاه‌تری مرور کنند. این کار باعث می‌شود اضطراب ناشی از نرسیدن به برنامه مطالعاتی کاهش یابد.

به‌عنوان مثال، دانش‌آموزانی که در محیط‌های آموزشی پیشرفته‌تر تحصیل می‌کنند، مانند بهترین مدارس تهران دخترانه دوره اول، با آموزش اصولی تندخوانی می‌توانند هم‌زمان سرعت و درک مطالعه را افزایش دهند.علاوه بر این، روش‌های تندخوانی تمرکز را بالا می‌برد. وقتی ذهن و چشم هماهنگ شوند، مغز از حالت خواندن کلمه‌به‌کلمه خارج می‌شود و متن را به‌صورت گروهی درک می‌کند. در نتیجه، سرعت خواندن بالا می‌رود و زمان برای تست‌زنی و مرور بیشتر فراهم می‌شود.

مهارت‌یابی در کاهش حرکات چشم

یکی از موانع پنهان در مطالعه، حرکات زیاد چشم است. وقتی چشم شما در حین مطالعه به عقب بازمی‌گردد، مغز انرژی زیادی برای بازخوانی صرف می‌کند. برای تسلط بر روش های تندخوانی برای کنکور، باید یاد بگیرید که نگاه خود را روی چند کلمه در هر توقف متمرکز کنید. افزایش دامنه‌ی دید، استفاده از نشانگر و تمرین خواندن گروهی از کلمات، از تمرینات مؤثر در روش‌های تندخوانی است.

باورهای غلط درباره تندخوانی

۱. فرد تندخوان مفاهیم را درک نمی کند.

یکی از باورهای اشتباه درباره تندخوانی این است که فرد تندخوان مفاهیم را به صورت عمیق درک نمی کند. اما درواقع عکس این مطلب درست است؛ یعنی کسی که هنگام مطالعه توقف و شروع های مکرری داشته باشد و آهسته مطالعه کند، امکان دارد که بی حوصله شود، تمرکز حواسش را از دست بدهد، حضور ذهنش کاهش یابد و نتواند مفهوم و معنی مطلبی که می خواند را به درستی درک کند.

 اما فرد تندخوان به دلیل اینکه عادت دارد شبه جمله ها را با هم ببیند و آن ها را به هم متصل کند، مفهوم آن ها را هم به همراه یکدیگر درک می کند. علاوه بر این، تندخوانی هنگام درس خواندن باعث می شود مطالب کم اهمیت درسی زودتر شناخته شوند و دانش آموز روی مطالب مهم تر تمرکز کند.

۲. حداکثر سرعت مطالعه ۵۰۰ کلمه در دقیقه است!

این باور نیز اشتباه است؛ براساس بررسی هام انجام شده شما در هر توقف می توانید تا حد شش کلمه را زیر دید قرار دهید، همچنین شما می توانید در هر ثانیه تا چهار توقف را انجام دهید. درنتیجه به راحتی می شود سرعت مطالعه را تا حد ۱۰۰۰ کلمه در دقیقه افزایش داد؛ البته این کار با انجام تمرینات تندخوانی و استفاده از روش صحیح تندخوانی که در ادامه به شما خواهیم آموخت امکان پذیر است.

۳. با افزایش سرعت مطالعه تمرکز حواس کاهش می یابد.

درواقع اینطور نیست. سرعت مطالعه متوسط، طبیعی نیست؛ اما آموزش های ابتدایی نادرست درباره خواندن از یک سو و اطلاعات غیرکافی درباره طرز کار چشم و مغز هنگام مطالعه از سوی دیگر باعث ایجاد این سرعت مطالعه های متوسط شده است.

این تصور عمومی که آهسته خواندن به معنی درک کردن کامل مطلب است، اشتباه است؛ برای اینکه بدانید شما مطلبی را خوب یادگرفته‌ اید یا نه، راه‌ های دیگری نیز وجود دارد؛ برای مثال می توانید از خودتان سوال بپرسید، تمرین های کتاب یا جزوه را حل کنید، تست بزنید و یا مطالبی را که خوانده اید به صورت خلاصه ارائه دهید. در این صورت متوجه خواهید شد که مطالب را تا چه حدی یاد گرفته اید.

فواید روش های تندخوانی کنکور

۱. صرفه جویی در وقت

بزرگ ترین مزیت یادگیری روش تندخوانی دروس صرفه جویی در وقت است. با انجام تمرینات تندخوانی و افزایش سرعت مطالعه می توانید در وقتتان صرفه جویی کنید که باعث می شود تا وقت های اضافی پیدا کنید، از آن ها برای کارهای شخصی تان بهره ببرید و حتی درس های دیگرتان را بهتر و کامل تر بخوانید. اکثر دانش آموزان و کنکوری ها از نداشتن وقت کافی برای مطالعه و انجام کارهای روزانه شکایت دارند.

۲. جلوگیری از حواس پرتی یا عدم تمرکز

یکی دیگر از مزایای تندخوانی ، جلوگیری از حواس پرتی است؛ زیرا زمانی که شما به صورت کند و غیرصحیح مطالعه می‌کنید دچار عدم تمرکز می‌شوید. تصور کنید که به کندی در حال مطالعه هستید؛ در این شرایط راحت‌ تر می‌توانید خوراکی خورده، تلویزیون نگاه کرده یا به صحبت‌های اطرافیانتان گوش کنید؛ در حالی که شخصی که با سرعت بالا در حال مطالعه است، مجبور است که برای بالا بردن دقت خود، بیشتر تمرکز کند؛ پس تندخوانی چاره‌ای است برای افرادی که می گویند: « هنگام مطالعه تمرکز ندارم. »

۳. افزایش انگیزه و علاقه نسبت به مطالعه

حتما برای شما هم پیش آمده است که مطلبی را با علاقه شروع به مطالعه می‌ کنید، اما کمی بعد از مطالعه آن خسته می‌ شوید و کتاب را کنار می‌ گذارید. یکی از عوامل بروز این خستگی، کندخوانی است. وقتی به صورت آهسته و کند می‌ خوانید، حواستان پرت و چشمانتان خسته شده و در نتیجه نسبت به مطالعه بی‌علاقه می‌ شوید؛ البته این موضوع به آن معنی نیست که حتی اگر مطلبی را بلد نیستید، روی آن فکر نکرده و سرسری از آن مطلب بگذرید؛ چون اساس مطالعه، یادگیری است و شما تا وقتی مطالعه خود را در مورد یک مطلب کامل نکرده‌ اید، نباید به سراغ موضوع دیگری بروید؛ بلکه این به آن معنی است که با درگیر کردن مغز و حواس خود روی یک مطلب راحت که بسیار سریع‌ تر می‌ توانید آن را یاد بگیرید، انگیزه خود را بری ادامه مطالعه و یادگیری بالا ببرید.

۴. جلوگیری از خستگی

یکی از مزایای تندخوانی این است که از خستگی زود هنگام شما در زمان مطالعه جلوگیری می‌کند. اگر شما جزء آن دسته از افرادی باشید که در مطالعه به کندی پیش می‌روید، ممکن است که دچار خستگی روحی یا جسمی شوید. در خستگی جسمی به علت کندخوانی ، کم کم شروع به لم دادن می‌ کنید، خمیازه می‌کشید، خود را کش و قوس می‌دهید و در نهایت دراز می‌کشید. در آخر هم شاید خوابتان ببرد؛ زیرا از نظر جسمی خسته می‌‌ شوید. همچنین علت دیگر خواب آلودگی هنگام مطالعه ، خستگی چشم است که از معایب کندخوانی است؛ علاوه بر این درک کم در هنگام کندخوانی نیز باعث ایجاد خستگی ذهنی می‌شود.

۵. بهبود حافظه

مغز یک بخش عضله‌ ای شکل در بدن است. بنابراین اگر مغز خود را آموزش دهیم، قوی‌ تر می‌ شود و قادر خواهد بود بهتر عمل کند. چالش تندخوانی توانایی مغز ما را در سطح بالاتری نگه می‌ دارد. زمانی که مغز خود را تمرین می‌ دهید تا بتواند اطلاعات را سریع‌ تر یاد بگیرد، دیگر زمینه‌های مغز، مثل حافظه، بهبود می‌ یابند. زمانی که شما مشغول خواندن مطلبی هستید حافظه همانند یک عضله تثبیت‌شده است که با افزایش سرعت مطالعه شروع به کار می‌ کند.

عادات غلط در تندخوانی

حالا که مهارت تندخوانی برای درس خواندن را آموخته اید و با فواید تندخوانی نیز آشنا شده اید، بهتر است عادات غلطی را که باعث کندخوانی می‌ شود بشناسید و تلاش کنید که با برطرف کردن آن ها، زمینه لازم را برای یادگیری فنون مطالعه سریع در خود ایجاد کنید. مطمئن باشید که اگر تندخوان حرفه ای هم نشوید، برطرف کردن این عادات غلط، کیفیت مطالعه شما را افزایش می‌ هد و قدرت یادگیری‌ تان را بالا می‌ برد.

۱. خواندن با صدای بلند

بعضی از دانش آموزان فکر می‌ کنند که با بلند خواندن ، مطالب را بهتر فرا می‌ گیرند؛ در حالی که این تفکر، مانع تندخوانی است؛ ضمن اینکه موجب خستگی جسمی و تحلیل انرژی فرد می‌ شود و امکان مطالعه در مکان‌ های عمومی، مثل کتابخانه‌ ها را نیز برای افراد محدود می‌ کند. به خاطر داشته باشید که مکث کردن روی کلمات چند هجایی، برگشت به عقب و بلندخوانی، سه عادت بد هنگام خواندن هستند که مانع تندخوانی و یادگیری بهتر و سریع‌ تر مطالب می‌ شوند؛ پس اگر جزء آن دسته از داوطلبان یا دانش آموزانی هستید که عادت به بلند خواندن مطالب دارید، سعی کنید کم کم این عادت خود را ترک کنید و مطالعه با چشم را انجام دهید.

۲. زیر لب خوانی

مانند بلند خواندن ، زیر لب خوانی نیز یکی از موانع اصلی تندخوانی محسوب می شود. زیر لب خوانی عبارت است از زمزمه کلمات، به طوری که صدای خواندن کلمات را در گوش خود بشنوید و یا آن که لب ها را بدون صدا حرکت دهید ( لب خوانی )؛ این حالت مثل زمانی است که کلمات را برای خود با صدای بلند می خوانید و از این طریق، مغز خود را وادار می کنید که مطالب را با سرعتی در حد سرعت حرف زدن جذب کند که این سرعت (دویست کلمه در دقیقه و حتی کمتر از آن)، برای خواندن بی صدا فوق العاده کم است! برای مطالعه با سرعت زیاد و درک بالا، باید بی‌ صدا بخوانید؛ یعنی بین نگاه و مغز خود رابطه مستقیم برقرار کنید. حتما به این موضوع توجه داشته باشید که مغز و نگاه، برای مطالعه نیازی به شنیدن کلمات به منظور درک معنای آن ندارد.

۳. استفاده نادرست از راهنما

انگشت‌گذاری یا به کار بردن انگشت، مداد یا هر وسیله دیگری، اگر موجب توقف و کندخوانی شما شود نادرست است؛ ولی اگر سرعت حرکت انگشت زیاد شود و چشم‌ ها تابع حرکت دست باشند، آن گاه دیگر مانع محسوب نمی‌ شوند.

۴. واپس نگری

واپس نگری به این معناست که شما به مکررا روی کلمات و عبارات خوانده شده برمی گردید و بدون عقب نگری نمی توانید از ابتدا تا انتهای یک سطر را با نگاه طی کرده و به سطر بعد بروید. واپس نگری باعث کاهش سرعت مطالعه شما می شود. بارها اتفاق می افتد که افراد پس از پایان هر سطر، دوباره به همان سطر برگشته و گاهی پس از خواندن چند کلمه و احیانا تا نزدیکی های آخر همان سطر، متوجه اشتباه خود شده و سپس به سر سطر بعدی می روند.

بیشتر بخوانید: چرا اهمال کاری می کنیم؟

۵. عدم استفاده از میدان دید چشم

یکی دیگر از موانع تندخوانی برای کنکور این است که دانش آموزان از میدان دید چشم خود استفاده نمی کنند. در هنگام مطالعه شما باید سر خود را ثابت نگه دارید و برای مطالعه هر سطر فقط چشمان خود را حرکت دهید. به عنوان یک تمرین همین الآن به شیئی در مقابل خود (مثلاً در اتاق) نگاه کنید؛ در حالی که شما به دستگیره در نگاه می کنید، چارچوب در، دیوارهای دو طرف آن و تابلوی روی دیوار را نیز می بینید.

سخن پایانی

در نهایت باید گفت، روش ‌های تند خوانی برای کنکور صرفاً تکنیکی برای روش درس خوندن سریع خواندن نیست، بلکه روشی برای مطالعه‌ی هوشمندانه و افزایش بهره‌وری ذهن است. داوطلبانی که این مهارت را یاد می‌گیرند، می‌توانند با تمرکز بالا، اضطراب کمتر و اعتمادبه‌نفس بیشتر مسیر موفقیت را طی کنند. اگر به‌دنبال پیشرفت واقعی هستید، از همین امروز شروع کنید.

مطالعه را به عادت روزانه‌ی خود تبدیل کنید، اصول تندخوانی را تمرین کنید و از ابزارهای حمایتی مانند مدارس معتبر و مراکز مشاوره بهره ببرید. موفقیت در روش مطالعه تند خوانی برای کنکور سهم کسانی است که هوشمندانه‌تر تلاش می‌کنند. اگر علاقمندید نکات بیشتری در مورد روش های تندخوانی دروس و دیگر مهارت های مفید برای نوجوانان بیاموزید،

برای رزرو و ثبت نام جلسات مشاوره تحصیلی بارسا
( مشاوره تحصیلی تلفنی و حضوری ) با شماره ۲۲۶۷۷۹۱۷-۰۲۱ تماس بگیرید.
یا عدد 66 را به سامانه ۳۰۰۰۹۰۹۰۳۰ ارسال کنید.