علت بی‌حوصلگی دانش‌ آموزان در درس خواندن + راه‌ های انگیزه

فهرست مقاله:

• چرا انگیزه درس خواندن نداریم و چگونه آن را تقویت کنیم؟
• علت روانشناسی از دست دادن حس درس خواندن
• عوامل خسته شدن از درس خواندن
• چرا دانش آموزان انگیزه درس خوندن ندارن؟
• چرا نوجوانان از درس خوندن متنفر هستن؟
• حوصله درس خوندن ندارم چیکار کنم؟

چرا انگیزه درس خواندن نداریم و چگونه آن را تقویت کنیم؟

چرا علاقه ای به درس خواندن ندارم؟  این سوالی هست که دانش آموزان  و نوجوانان همیشه از خود می پرسند، نداشتن انگیزه برای درس خواندن می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد، از جمله احساس خستگی ذهنی، نداشتن هدف مشخص، استرس، روش‌های مطالعه‌ی نادرست و بی‌علاقگی به رشته تحصیلی.

علت روانشناسی از دست دادن حس درس خواندن

بسیاری از دانش‌آموزان با این سؤال مواجه هستند که چرا انگیزه درس خوندن ندارم یا علت نداشتن انگیزه برای درس خواندن چیست. از نظر روان‌شناسی، وقتی مغز پاداشی برای تلاش خود نبیند، دچار بی‌انگیزگی می‌شود. بنابراین، ایجاد اهداف کوچک و دست‌یافتنی، تغییر روش مطالعه به روش‌های جذاب‌تر، استراحت کافی و داشتن برنامه‌ریزی اصولی می‌تواند به افزایش انگیزه کمک کند.

عوامل خسته شدن از درس خواندن

برای حل نفرت از درس خواندن، باید علت اصلی بی‌علاقگی را پیدا کنید. گاهی نداشتن ارتباط با محتوای درسی یا احساس اجبار برای مطالعه، باعث کاهش انگیزه می‌شود. در چنین شرایطی، می‌توان با ایجاد تنوع در روش مطالعه، تعیین اهداف کوچک و دریافت پاداش برای پیشرفت، مطالعه گروهی و پیدا کردن ارتباط دروس با علایق شخصی، مطالعه را جذاب‌تر کرد.

اگر همچنان حس بی‌انگیزگی ادامه داشت، صحبت با مشاور تحصیلی یا تغییر نگرش به درس می‌تواند مفید باشد. مدرسه‌ای که فقط درس نمی‌دهد، بلکه برای رشد شخصیت و مهارت‌های دانش‌آموزان قدم برمی‌دارد. با دبیرستان دوره اول مدبران و رویکرد متفاوتش بیشتر آشنا شوید.

چطور بفهمم از درس خوندن خسته شدم

ویزگی های رفتاری افرادی که انگیزه درس خوندن ندارن

تا حالا به همکلاسی هات دقت کردی؟ بعضی هاشون خیلی خوب درس می خونند و سرکلاس به درس معلم خوب گوش میدن. بعضی هاشون هم اصلا حوصله درس خوندن و سرکلاس نشستن رو ندارند. دلیل این تفاوت رفتاری برمی گرده به انگیزه درس خوندن در دانش آموزان.

انگیزه (motivation) همون نیرویی هست که ما رو وادار می کنه به خواسته هامون برسیم و برای رسیدن به اهدافمون تلاش کنیم. تاثیر نداشتن انگیزه برای درس خوندن در نوجوانان این هست که، احساس می کنن از درس خوندن بدشون میاد و حال درس خوندن ندارن. چند تا از نشونه های نداشتن انگیزه برای درس خوندن د دانش آموزان و بی علاقگی به درس رو بواتون اینجا نوشتیم:

• دانش آموزان اغلب کارهاشون رو ناتمام می گذارند.
• کارها و تکالیفی رو که به عهده دارن، انجام نمی دهن.
• نوجوانان اگه به مشکلی بربخورن، برای حل کردنش تلاشی نمی کنن و از روش حل مشکل بی بهره هستن.
• نمی تونن برای خودشون تصمیم بگیرند.
• منتظرن دیگران به اون ها کمک کنن.
• بی‏ توجه و بی دقت کارهاشون رو انجام میدن.
• برای انجام ندادن وظایف و تکالیف بهونه میارن.
• از مسئولیت فرار می کنن.
• نمی تونن برای کارهایی که قراره انجام بدن یا در آینده می خوان انجام بدن برنامه ریزی کنن.
• اغلب اوقات در رویا هستن.
• تمرکز پایینی در انجام کارها یا تکالیف دارن.
• برای انجام کاری داوطلب نمیشن.

این موارد فقط بخشی از نشانه های نداشتن انگیزه برای درس خواندن و مطالعه در دانش آموزان هست.

چرا دانش آموزان انگیزه درس خوندن ندارن؟

دانش آموزان باید ببینن که چه مسئله ای باعث شده بی انگیزه بشن؟ چی می شه که وسط درس خوندن بی حوصله می شین، یا میگن اصلا حال درس خوندن ندارم؟ نوجوانان مدت ها برنامه ریزی می کنن که درس رو شروع کنن، اما هی امروز و فردا می کنن و انگار اون فردا هیچ وقت برای آن ها نمی رسه.

همین مسئله رو ما می تونیم در رژیم گرفتن یا کارهای دیگه هم ببینیم. در این جور مواقع لازمه که بشینیم فکر کنیم که چی باعث این می شه که ما کارمون رو انجام ندیم یا عقب بندازیمش. بعضی ها ممکنه حوصله درس نداشتن و بی انگیزگی رو صرفا به تنبلی ربط بدن و خودشونو راحت کنن. اما بسیاری از دانش آموزها هستن که وقتی کتاب رو باز میکنن خسته ترین آدم دنیان، اما وقتی کتابو می بندن حوصله ی همه چیز دارن. بنابر این بیاید یه کم باریک بین تر باشیم.

بی علاقگی به درس و رشته تحصیلی

یکی از دلایل اصلی نداشتن انگیزه برای درس خواندن، بی‌علاقگی به رشته یا محتوای درسی است. زمانی که فرد احساس کند مطالب درسی با علایق، استعدادها یا اهداف آینده‌اش هم‌راستا نیستند، به‌تدریج از یادگیری فاصله می‌گیرد. این بی‌علاقگی می‌تواند به کاهش تمرکز، اهمال‌کاری، افت نمرات و در نهایت، نارضایتی عمیق‌تری از مسیر تحصیلی منجر شود. انتخاب آگاهانه رشته و آشنایی با کاربردهای آن در زندگی واقعی، گامی مهم برای بازگرداندن انگیزه است.

اگر بی‌انگیزگی در درس خواندن شما یا فرزندتان ریشه در روش‌های اشتباه مطالعه دارد، بهتر است با این موارد آشنا شوید. در این مقاله ۱۰ اشتباه رایج نوجوانان هنگام درس خواندن را بررسی کرده‌ایم که می‌تواند مانع پیشرفت و انگیزه شود

چرا نوجوانان از درس خوندن متنفر هستن؟

بعضی از علت های نداشتن انگیزه درس خواندن  بی علاقگی و بی حوصلگی برای درس خوندن هستن: 

1) ناامیدی: که یکی از علت های نداشتن انگیزه درس خواندن دانش آموزان هست ممکنه به خاطر کمبود اعتماد به نفس یا سخت بودن شرایط باشه، و نوجوان به این نتیجه رسیده باشه که تلاشش فایده نداره و درس خوندن براش بی اهمیت و کسل کننده جلوه کنه.

2) بی هدفی: یکی دیگر از علت بی علاقگی به درس در نوجوانان بی هدفی هست، که اگر برنامه ای برای آینده نداشته باشید یا اون برنامه، در واقع فقط یه رویای بررسی نشده باشه که براش تلاشی نمی کنید، درس خوندن هم براتون بی معنی خواهد شد.

3) اضطراب: اضطراب کلا یکی از هیجانات فریبکار انسانه که بسیاری از اوقات خودشو پشت حس ها و رفتارهای دیگه قایم میکنه. نفرت از درس خوندن گاهی ممکنه نشونه ی اضطراب بالای ما برای درس خوندن و اهمیت دادن بیش از حد بهش باشه که باید مورد بررسی و درمان قرار بگیره. 

4) باورهای غلط: هم از عوامل نداشتن انگیزه برای مطالعه در دانش آموزان است بسیاری اوقات ممکنه ما خشممون از خانواده، معلم یا اجتماع رو به درس خوندن ربط بدیم و به خاطر شرایط نامناسب، از درس متنفر باشیم، بدون اینکه توجه کنیم درس نخوندن، کمکی به حل مشکل ما با شرایط و دیگران نمیکنه، بلکه سدی تو مسیر پیشرفت خود ما میشه و بهمون آسیب میزنه.

5) استعدادیابی نادرست: یه مشکل بزرگ که گاهی علاوه بر دانش آموز، تاثیر افکار و عملکرد مدارس و خانواده ها هم هست، قربانی کردن استعدادها و علایق شخصی دانش آموز به خاطر نوعی تعصب و طرز فکر قدیمی در مورد رشته های تحصیلیه. با استعدادیابی غلط و پا گذاشتن تو مسیر اشتباه، ممکنه یه گرافیست خوشحال و موفق تبدیل به یه دانشجوی افسرده تو رشته ی ریاضی بشه که همیشه پشت کنکور می مونه. 

با خوندن کتاب «درس نخون» از دکتر علی میرصادقی ممکنه کلی انگیزه برای درس خوندن پیدا کنید.

حوصله درس خوندن ندارم چیکار کنم؟

حال و حوصله و انگیزه نداشتن، سرطان نیست! ولی یه حس چسبنده و مصری و سمجه که برای جنگیدن باهاش پشتکار لازمه. بیایید بیبینیم چطور میشه باهاش جنگید و چگونه انگیزه درس خوندن داشته باشیم. می تونیم از یک برنامه ریزی مناسب استفاده کنیم و خودمون رو متعهد کنیم که کار مورد نظر رو انجام بدیم. مثلا می تونیم با دوستمون که در درس هاش موفقه قرار بگذاریم که ساعاتی رو باهم درس بخونیم یا باهم بریم کتابخونه.

می تونیم برای خودمون یه برنامه درسی بنویسیم و اون رو جلوی چشممون بگذاریم و آخر روز ببینیم چقدر به اون برنامه عمل کردیم. یادتون باشه که همیشه وقتی می خواهیم کاری رو شروع کنیم، ممکنه در شروع نتونیم اون کار رو درست و کامل انجام بدیم؛ دلسرد نشید و ادامه بدید و مطمئن باشید با گذشت زمان اوضاع بهتر میشه. پس به جای اینکه دوباره بگید حوصله درس خوندن ندارم، بیایید چن تا نکته ی اثرگذار تو حس درس خوندنو با هم مرور کنیم:

به فکر سلامت فکری و جسمانی تون هم باشید.

وقتی می خواهیم یک کار رو در طولانی مدت انجام بدیم، طبیعیه که بدن و فکر ما به دلیل مسائل مربوط به اون کار خسته میشه. پس لازمه که گاهی به خودمون استراحت بدیم و از اون کار دور بشیم. ورزش کردن، رفتن به پارک، و تفریحات این چنینی می تونه به ما کمک کنه. برنامه ریزی ما نباید جوری باشه که به سلامت ما آسیب بزنه و ضرر برسونه. بی حوصلگی برای درس خوندن شاید یه اعتراض از سمت بدن باشه که بخواد بگه بابا بیث خیال درس خوندن، یه ذره به من هم توجه کن! پس لطفا تاثیر ورزش در یادگیری رو دست کم نگیرید.

حتما بخونید: استراحت برای کنکوری ها

مراقب افکارتون در مورد درس خوندن باشید.

گاهی ممکنه احساس دلسردی و ناامیدی کنیم، ممکنه فکر کنیم که مهم نیست چقدر تلاش کنیم، در نهایت موفق نمی شیم. یا ممکنه نظرات دیگران باعث بشه از کارمون ناامید بشیم. در این وضعیت اعتماد به نفس دانش آموزان پایین میاد و انگیزه درس خوندن و تلاش کردن رو از دست میدن. اگر در چنین شرایطی قرار گرفتید، بهتره کمی به خودتون استراحت بدید، به راهی که طی کردید تا به این جا برسید و موفقیت هاتون فکر کنید و افکار منفی رو از ذهنتون دور کنید.

مهم ترین قسمت راه کسب انگیزه برای درس خوندن کجاست؟

میانه راه قسمت سخت و مهم راهیه که قراره طی کنیم. چرا مهم و سخته؟ به خاطر اینکه در این جا ما دیگه مثل اول راه هیجان زده نیستیم و شاید اون انگیزه اولیه رو نداشته باشیم. ممکنه با فکر کردن به انتهای راه و تلاشی که برای رسیدن به اون جا لازمه، احساس خستگی کنیم و ناامید شیم. گرچه هنوز نیمه راه هستید، اما می تونیند با فکر کردن به نتیجه ای که در آخر راه به اون می رسید، انگیزه تون رو به دست بیارید.

مولفه های انگیزه داشتن برای درس خواندن در دانش آموزان

یه کم آشنا شدن با مسائلعلمی درباره انگیزه، میتونه باعث شه بیش تر حوصله درس خوندن پیدا کنید. بیایداز مؤلفه‌های انگیزه شروع کنیم. انگیزه 3تا مولفه داره.

1. جهت: انگیزه باعث میشه رفتارهای انسان هدف و جهت خاصی داشته باشه و واضح تر بشه. مثلا کسی که انگیزه اش از دانشگاه رفتن وقت گذرونیه، کمتر میره سر کلاس ها، زیاد غیبت می کنه و سرکلاس به حرف استاد خوب گوش نمی کنه. در مقابل کسی که انگیزه اش مدرک عالی گرفتنه جوره دیگه ای رفتار می کنه. بنابراین انگیزه به رفتارهای ما جهت خاصی میده.

2. پافشاری: موقع هایی هست که در برابر مشکلاتی که سر راهمون هستند نیاز به انگیزه داریم تا پافشاری کنیم و مشکلات رو پشت سر بگذاریم. مثلا برای بعضی از ما یادگیری زبان ممکنه سخت باشه. اما اگه انگیزه لازم رو داشته باشیم و یادگیری مون رو ادامه بدیم و پافشاری کنیم، می بینیم که می تونیم از پسش بر بیاییم؛ هرچند که اولش سخته.

3. شدت: گاهی برای رسیدن به اهداف باید با سرعت عمل و یا شدت بیشتری تلاش کنیم تا بتونیم سریع تر به هدف هامون برسیم. مثلا اگه می خواهیم در مبحث زبان انگلیسی بیشتر پیشرفت کنیم، باید هرروز براش وقت بگذاریم، تمرین کنیم، کلاس بریم، فیلم زبان اصلی ببینیم و…

برای اطلاع درباره تفاوت انگیزه و انگیزش، حتما مقاله انگیزش تحصیلی رو مطالعه کنید.

چگونه برای درس خواندن انگیزه داشته باشیم:

1. یه جای مناسب برای درس خوندن پیدا کنید که آروم باشه و وسائلی که حواس شما رو پرت می کنه در اون جا نباشه. در اون قسمت حتما میز و صندلی برای استفاده تون قرار بدید. اگه در نزدیکی محل زندگی تون کتابخونه وجود داره، می تونید به کتابخونه برید و درس بخونید.
2. اگه می خواید از خودکار، ماژیک، برگه یا کتاب خاصی استفاده کنید، اون ها رو قبلا دم دستتون آماده بگذارید. اگه بخواهید مدام برید خودکار یا ماژیک بیارید یا دنبال اون ها بگردید، حواستون پرت میشه و از فضای درس خوندن بیرون میایید. حتما مقداری تنقلات سالم و آب کنارتون داشته باشید تا انرژی بدنتون رو تامین کنید. منظور از تنقلات سالم، میوه و مغزهایی مثل گردو، بادام و … هستند؛ نه شیرینی و پفک و چیپس!
3. تلفن همراه خودتون رو خاموش یا بی صدا کنید و سعی کنید اون رو دور از دسترس خودتون بگذارید تا حواستون پرت نشه.
4. اگه لازمه که برای درسی که در حال مطالعه کردن اون هستید از اینترنت استفاده کنید، از اون مطالب قبلا پرینت بگیرید تا به بهانه جست‌و‌جو برای اون مطلب، حواستون به مطالب دیگه در اینترنت نره و به جای درس خوندن مشغول جست و جوی اینترنتی در سایت های ورزشی و سایر سایت ها بشید.
5. برای خودتون اهداف دست یافتنی و معیّن بگذارید.
6. برای خودتون برنامه درسی درست کنید و به اون پایبند باشید. حتما برنامه ریزی مناسبی داشته باشید. اگه دوست دارید درباره اهمیت و روش اصولی برنامه ریزی بیشتر بدونید، پیشنهاد می کنیم حتما مقاله برنامه ریزی برای کنکور رو که در موسسه آموزشی بارسا تهیه شده مطالعه کنید.
7. درس هاتون رو در طول زمان تقسیم بندی کنید و هر دفعه بخش های کوچکی از اون رو بخونید و مطالب رو جمع نکنید تا زیاد بشن و برای مطالعه اون ها به مشکل بربخورید.
8. با اطرافیانتون صحبت کنید و اون ها رو توجیه کنید که در این زمان مشخص و این محل قراره درس بخونید تا اون ها مزاحمتون نشن و حواس شما رو پرت نکنند.
   

   ---

سخن پایانی:

تو این مقاله در مورد نشانه های نداشتن انگیزه برای درس خواندن و مطالعه در دانش آموزان و مولفه های انگیزه صحبت کوتاهی کردیم با دانش آموزهایی که میگن از درس خوندن متنفرم چیکار کنم و سعی کردیم دلایل بی انگیزگی برای درس خوندن رو بررسی کنیم و بعد بینیم چطوری انگیزه درس خوندن پیدا کنیم. اگه این مقاله براتون مفید بود برای دوستانتون ارسالش کنید.

سوالات متداول:

1. چگونه حس درس خواندن پیدا کنیم؟

با تعیین هدف، ایجاد برنامه منظم، تنوع در روش‌های مطالعه (مثل یادگیری تعاملی)، مطالعه در محیط مناسب و پاداش دادن به خود می‌توان انگیزه‌ی مطالعه را افزایش داد.

2. چرا از برخی دروس متنفر هستیم؟

بی‌علاقگی به یک درس می‌تواند به دلیل روش تدریس نامناسب، سخت بودن مفاهیم، نداشتن کاربرد عملی در زندگی یا تجربه‌ی منفی در گذشته باشد.

3. چگونه درسی را که دوست نداریم بخوانیم؟

ایجاد چالش، تغییر روش مطالعه، ترکیب آن با درس‌های موردعلاقه، پیدا کردن کاربردهای واقعی آن و استفاده از تکنیک‌هایی مثل پومودورو می‌تواند مطالعه را آسان‌تر کند.

برای رزرو و ثبت نام جلسات مشاوره تحصیلی بارسا
( مشاوره تحصیلی تلفنی و حضوری ) با شماره ۲۲۶۷۷۹۱۷-۰۲۱ تماس بگیرید
یا عدد ۶۶ را به سامانه ۳۰۰۰۹۰۹۰۳۰ ارسال کنید.