۸ تکنیک مؤثر برای صمیمی شدن والدین با فرزندان

فهرست مقاله

• اهمیت دوران نوجوانی برای صمیمی شدن خانواده با فرزندان
• راه های ارتباط موثر برای صمیمی شدن والدین با فرزندان
• تأثیر عادت‌های روزانه مشترک در نزدیکی والدین به فرزندان
• ارتباط والدین با فرزندان در شرایط استرس و بحران

ایجاد رابطه صمیمی میان والدین و فرزندان یکی از مهم‌ترین عوامل سلامت روانی و موفقیت آینده آن‌هاست. بسیاری از والدین تصور می‌کنند محبت به‌تنهایی برای ساختن رابطه کافی است، اما واقعیت این است که صمیمیت نیاز به مهارت دارد. اگر ارتباط والدین و فرزندان بر پایه درک، گفت‌وگو و احترام متقابل شکل بگیرد، کودک احساس امنیت بیشتری خواهد داشت و راحت‌تر با چالش‌های زندگی روبه‌رو می‌شود.

اهمیت دوران نوجوانی برای صمیمی شدن خانواده با فرزندان

سوالی که والدین از خود می پرسن این هست که چگونه با فرزندان جوان خود رفتار کنیم نوجوانی مرحله ای است که در آن فرزند شما تغییرات زیادی را هم از نظر بدنی و هم از نظر روانی تجربه می کند. در این دوران نوجوانان به دنبال هویت خودشان هستند و خواهان استقلال در زندگی شان هستند. بیشتر با همسالان خود وقت می گذرانند و از شما فاصله می گیرند.

و در این دوران ممکن است شما از آنها رفتارهای جدیدی ببینید. در نتیجه این تغییرات، شما هم به عنوان والدین ناچار می شوید با چالش های جدیدی که نوجوانتان برای شما پیش می آورد، مثل انجام فعالیت های خطرناک، تفریحات جدید، گروه های دوستی، وابستگی به اینترنت، ارتباط با جنس مخالف، مدگرایی، درگیری با هنجارها و قوانین خوانواده و … رو به رو شوید و دست و پنجه نرم کنید. شما باید با مشکلات والدین با نوجوانان آشنا باشید.

راه های ارتباط موثر برای صمیمی شدن والدین با فرزندان

• تاثیر گوش دادن و توجه فعال داشتن برای صمیمی شدن خانواده با فرزندان

یکی از کارهایی که به شما به عنوان پدر و مادر کمک می کند تا ارتباط مناسب با نوجوانتان داشته باشید این است که به حرف های آن ها خوب گوش دهید. یعنی زمانی که فرزندتان با شما مشکلی را درمیان می گذارد یا از اتفاقی برای شما صحبت می کند، آن ها را قضاوت نکنید، نصیحت نکنید و اول سعی کنید که خوب به آن ها گوش کنید و توجه نشان دهید. می توانید از کلماتی مانند ” خب، ادامه بده، بعد چی شد ” استفاده کنید. در زمانی که با شما صحبت می کنند سعی کنید که زبان بدنتان هم مناسب باشد یعنی تماس چشمی داشته باشید و با تکان دادن سرتان به آن ها نشان دهید که دارید به حرف هایشان گوش می کنید.

سعی کنید به آن ها بازخورد احساساتشان را بدهید، مثلا ” آهان پس الان از دست دوستت خیلی ناراحتی نه؟” با انجام این کار می توانید به آن ها نشان دهید که تا چه حد به آن ها توجه دارید و به آن ها گوش می دهید و درکشان می کنید، این موضوع مهم یکی از ترفند های صمیمی شدن خانواده با فرزندان است که به شما کمک شایانی می کند برای برقراری ارتباط با فرندانتان.

• احترام گذاشتن برای صمیمی شدن با فرزندان

یکی دیگر از عوامل صمیمی شدن والدین با فرزندان احترام گذاشتن به آن ها است. احترام گذاشتن یک فرایند دو طرفه است. همانطور که شما انتظار دارید فرزندتان به شما احترام بگذارد، فرزند شما هم احتیاج دارد که شما به او احترام بگذارید. اگر او کار اشتباهی انجام می دهد، شخصیت او را خورد نکنید و سعی کنید از عباراتی استفاده کنید که هم احساستان را در مورد کار اشتباهش بفهمد و هم بفهمد که کارش را دوست ندارید نه خود او را !! مثلا اگر دیر به خانه آمده می توانید به او بگویید که ” من از دیر آمدنت به خانه ناراحتم، خیلی نگران شدم که به من خبر ندادی. همچنین سعی کنید که از او به خاطر کارهای درستش تشکر کنید و اگر می خواهید کاری را انجام دهد از کلمه لطفا استفاده کنید. رعایت حریم شخصی فرزندان نیز یکی از روش های احترام گذاشتن است.

• تعیین قوانین خانواده برای صمیمی شدن والدین با فرزندان

یکی دیگر از راه کار های صمیمی شدن والدین با فرزندان تعیین قوانین خانواده هست که می تواند به شما کمک زیادی کند. قبل از این که در مورد رفتارهای فرزندتان واکنش نشان دهید یا با آن ها درگیری پیدا کنید، باید اول قوانین و خط قرمز ها و همچنین توقعات و انتظارات خودتان را برای آن ها به درستی توضیح دهید و در این مورد با آن ها صحبت کنید. مثلا این که تا چه ساعتی می تواند بیرون از خانه باشد و . .همچنین به آن ها بگویید که اگر مواردی را رعایت نکنند باید با چه پیامد هایی رو به رو می شوند و نتیجه رفتارشان چه خواهد بود.

• وقت گذراندن با نوجوانان برای صمیمی شدن پدر مادر با فرزندان

حتما روزانه زمان هایی را برای وقت گذراندن باهم قرار بدهید. می توانید باهم کارهایی را انجام دهید که نوجوانتان دوست دارد. مثلا باهم به سینما بروید یا باهم به یک موسیقی گوش کنید یا حتی باهم یک بازی در پلی استیشن انجام دهید. این کار روابط شما را بسیار بهتر خواهد کرد و یکی از شیوه های موثر در صمیمی شدن والدین با فرزندان است.

• تاثیر گفتگو برای صمیمی شدن پدر و مادر با فرزندان

در خانواده حتما فضایی را بوجود بیاورید که در آن بتوانید با نوجوانتان در مورد مسائل مختلف صحبت کنید و نظراتش را بشنوید و نظرات خودتان را به او بگویید. آن ها را تشویق کنید که با شما صحبت کنند و افکار و احساساتشان را با شما درمیان بگذارند . اگر از شما در مسئله ایی کمک خواستند بدون قضاوت کردن یا نصیحت کردن سعی کنید به آن ها مشورت دهید.

یادتان باشد که حتما فضا را جوری کنید که فرزندتان بتواند نظرات متفاوت و گاهی مخالف خود را بیان کند و یاد بگیرد که نظرات متفاوت و مخالف دیگران را بشنود. با این کار فاصله خودتان را با فرزندانتان کم می کنید و به آن ها کمک می کنید تا از لحاظ اجتماعی و شناختی رشد کنند.

• الگوی خوب بودن برای صمیمی شدن والدین با فرزندان

چیکار کنم با بچم مهربون باشم یکی از روش های صمیمی شدن پدر و مادر با نوجوانان الگو خوب بودن آن ها برای فرزندانشان است. علاوه بر تمامی مواردی که گفته شد، شما باید یک الگو برای فرزندتان باشید. یعنی خودتان قوانین خانواده را رعایت کنید، با فرزندتان و همسرتان صحبت کنید، از آن ها مشورت بگیرید. با این کار شما به طور غیر مستقیم به نوجوانتان مسائلی را آموزش می دهید.

• ضرورت مسئولیت دادن به نوجوان 

مسئولیت انجام بعضی از کارها را که فکر می کنید نوجوانتان از پس آن بر می آید ، به او بدهید. با این کار حس مسئولیت پذیری، اعتماد به نفس و احساس صمیمت بیشتری در آن ها ایجاد می کنید.

• استقلال نوجوانتان را حفظ کنید

نوجوانان در این دوران دوست دارند که مستقل باشند و موارد و کارهای مورد علاقه خودشان را، خودشان انتخاب کنند. پس به جای آن ها تصمیم نگیرید و به حریم شخصی آن ها بدون اجازه وارد نشوید اگر نگران آن ها هستید بدون این که اعتماد و استقلال آن ها را از بین ببرید بر کار آن ها نظارت کنید.

استفاده از گفت‌وگوی فعال برای درک احساسات کودکان

یکی از مهم‌ترین اصول در ارتباط والدین با کودکان، گوش دادن واقعی است. بسیاری از والدین هنگام صحبت کودک، همزمان در حال نصیحت یا قضاوت هستند. در حالی که گفت‌وگوی فعال یعنی ابتدا احساس کودک را بفهمیم، بعد واکنش نشان دهیم. این روش از مؤثرترین تکنیک‌های ارتباط والد و فرزند است، زیرا باعث می‌شود کودک احساس ارزشمندی کند. وقتی فرزند بداند حرفش شنیده می‌شود، راحت‌تر درباره مشکلاتش صحبت می‌کند. این موضوع به‌خصوص در نوجوانی اهمیت بیشتری دارد، چون پایه‌ی ارتباط مؤثر والدین با نوجوان در همین مرحله شکل می‌گیرد.

تأثیر عادت‌های روزانه مشترک در نزدیکی والدین به فرزندان

صمیمیت فقط با حرف زدن ساخته نمی‌شود؛ تجربه‌های مشترک هم لازم است. داشتن برنامه‌های ساده مثل شام خانوادگی، پیاده‌روی یا حتی خرید رفتن با هم، جزو بهترین روش‌های بهبود رابطه با فرزند محسوب می‌شود. این فعالیت‌ها فضای طبیعی برای گفت‌وگو ایجاد می‌کند و باعث می‌شود رابطه مادر و فرزند یا پدر و فرزند عمیق‌تر شود. متخصصان تربیتی در مجموعه‌هایی مثل مدرسه مدبران بارسا دوره دوم هم معتقدند کودکانی که زمان باکیفیت با والدین می‌گذرانند، تمرکز تحصیلی و اعتمادبه‌نفس بالاتری دارند.

ارتباط والدین با فرزندان در شرایط استرس و بحران

در دوران امتحانات، بلوغ، یا مشکلات اجتماعی، نوع رفتار والدین اهمیت دوچندان پیدا می‌کند. در چنین موقعیت‌هایی اگر والدین فقط فشار بیاورند، فاصله عاطفی بیشتر می‌شود. اما اگر حمایتگر باشند، ارتباط والدین با نوجوانان قوی‌تر خواهد شد. در این شرایط باید بیشتر گوش داد و کمتر نصیحت کرد. نوجوانی که بداند والدینش پناه امن او هستند، راحت‌تر احساساتش را بیان می‌کند. مشاوران تربیتی در مرکز مشاوره تحصیلی در تهران نیز تأکید دارند که حمایت عاطفی در زمان بحران، مهم‌ترین عامل حفظ ارتباط مؤثر والدین با نوجوان است.

احترام به استقلال و شخصیت فرزند

یکی از اشتباهات رایج والدین این است که تصور می‌کنند کنترل بیشتر یعنی تربیت بهتر. در حالی که کودکان و نوجوانان نیاز دارند احساس کنند نظرشان مهم است. وقتی والدین به انتخاب‌ها، سلیقه‌ها و حتی اشتباهات فرزندشان احترام می‌گذارند، اعتماد متقابل شکل می‌گیرد. این احترام، پایه‌ی یک رابطه عاطفی والد و فرزند پایدار است. همچنین باعث می‌شود فرزند در آینده تصمیم‌گیری مستقل‌تری داشته باشد و برای راهنمایی دوباره به والدین مراجعه کند.

ایجاد فضای امن برای بیان احساسات و اشتباهات

خانه باید جایی باشد که کودک بدون ترس از سرزنش حرف بزند. اگر فرزند بابت اشتباهاتش فقط تنبیه شود، یاد می‌گیرد پنهان‌کاری کند. اما اگر بداند می‌تواند درباره اشتباهاتش صحبت کند، اعتماد عمیق‌تری شکل می‌گیرد. این فضا یکی از مهم‌ترین اصول در ارتباط والدین و فرزندان است و کمک می‌کند کودک مهارت حل مسئله را یاد بگیرد. چنین محیطی نه‌تنها به رشد شخصیتی کمک می‌کند، بلکه باعث می‌شود فرزند در نوجوانی نیز همچنان با والدینش صمیمی بماند.

سخن پایانی

صمیمی شدن با فرزندان اتفاقی نیست؛ نتیجه‌ی رفتارهای آگاهانه روزانه است. گفت‌وگوی فعال، زمان مشترک، حمایت در بحران‌ها، احترام به استقلال و ایجاد فضای امن، همگی به ساختن یک ارتباط والدین و فرزندان سالم کمک می‌کنند. اگر والدین این اصول ساده را در زندگی روزمره اجرا کنند، نه‌تنها رابطه‌ای صمیمی‌تر خواهند داشت، بلکه فرزندانی با اعتمادبه‌نفس، آرامش و توانایی ارتباطی بالاتر تربیت خواهند کرد.

سوالات متداول

1-چرا بعضی والدین با وجود محبت زیاد، رابطه صمیمی با فرزندشان ندارند؟

چون صمیمیت فقط به محبت وابسته نیست؛ مهارت‌هایی مثل گوش دادن فعال، احترام به احساسات و ایجاد فضای امن برای گفت‌وگو نقش اصلی را دارند.

2-بهترین روش برای نزدیک شدن به فرزند نوجوان چیست؟

گذراندن زمان باکیفیت، پرهیز از قضاوت سریع و صحبت کردن بدون حالت بازجویی، مؤثرترین راه برای ایجاد اعتماد در نوجوانان است.

3-اگر فرزندم با من صحبت نمی‌کند، از کجا شروع کنم؟

ابتدا فضای امن ایجاد کنید، کمتر نصیحت کنید و بیشتر شنونده باشید. وقتی کودک احساس امنیت کند، خودش به مرور ارتباط را باز می‌کند.

برای رزرو و ثبت نام جلسات مشاوره تحصیلی بارسا
( مشاوره تحصیلی تلفنی و حضوری ) با شماره ۲۲۶۷۷۹۱۷-۰۲۱ تماس بگیرید
یا عدد ۶۶ را به سامانه ۳۰۰۰۹۰۹۰۳۰ ارسال کنید.