طرحواره محرومیت هیجانی

محرومیت هیجانی

طرحواره محرومیت هیجانی همان احساسی است که افراد فکر می‌کنند به‌اندازۀ کافی محبت و عشق دیگران را دریافت نمی‌کنند. احساس می‌کنند که اطرافیانشان به آنها اهمیت نمی‌دهند و هیچ‌کس آنها را درک نمی‌کند. این افراد، آدمهایی سرد و بی‌محبت هستند و احساس خشم، خیانت، تنهایی و رنجش می‌کنند و این احساس و حال بد، آنها را از اطرافیانشان دورتر و کمبودشان را قطعی می‌کند.

آیا احساس می‌کنید کسی شما را درک نمی‌کند؟

آیا احساس می‌کنید به عشق و محبت بیشتری نیاز دارید؟

آیا از نظر دیگران، انسانی سرد، نامهربان و دست‌نیافتنی هستید؟

آیا فرد خاصی در زندگی شما وجود ندارد که واقعاً نگران حال شما باشد؟

آیا شریک عاطفی شما در شرایط و لحظه‌های سخت در کنار شما نیست؟

در صورتی که پاسخ شما به این موارد مثبت است و یا درباره یکی از نزیکان شما صادق است پیشنهاد میکنیم تا پایان این مقاله همراه ما باشید.

محرومیت هیجانی باعث می‌شود فرد احساس تهی‌بودن کند؛ یعنی احساس نادیده‌گرفته‌شدن، کمبود، محرومیت و غم و دلتنگی می‌کند و انگار مُهر تنهایی و بی‌پناهی بر پیشانی‌شان زده شده است. افرادی که در این تله می‌افتند، بسیار پرتوقع می‌شوند؛ یعنی محبت اطرافیان، آنها را راضی نمی‌کند. احساس عمیق سرخوردگی از دیگران نیز یکی دیگر از نشانه‌های محرومیت عاطفی است.

طرحواره محرومیت هیجانی

انواع محرومیت هیجانی:

1-محرومیت از محبت: افراد درگیر این تله احساس می‌کنند کسی به آنها توجه و محبت نمی‌کند و احساس می‌کنند از محبت‌هایی نظیر لمس‌شدن و در آغوش‌گرفته‌شدن محروم‌اند.

2-محرومیت از همدلی: این افراد احساس می‌کنند هیچ‌کس به حرف دلشان گوش نمی‌کند یا کسی تلاش نمی‌کند که بداند آنها چه کسی هستند و چه احساسی دارند.

3-محرومیت از حمایت: این افراد احساس می‌کنند کسی نیست که آنها را حمایت و راهنمایی کند. حتی وقتی از دیگران راهنمایی و حمایت کسب می‌کنند، باز هم با محرومیت مواجه هستند. کسانی که طرح‌وارۀ محرومیت هیجانی دارند، اغلب دچار طرح‌وارۀ ایثار هم هستند

اشخاصی که در تلۀ محرومیت هیجانی هستند، رفتارهای خاصی انجام می‌دهند؛ مثل ابرازنکردن و تمایل به محبت، درخواست‌نکردن از افراد مهم زندگی برای رفع نیازهای هیجانی، سؤال‌کردن از دیگران، درعوض دربارۀ خودشان کمتر حرف می‌زنند یا اصلاً حرفی نمی‌زنند. انجام رفتارهایی بر خلاف احساس زیربنایی، بیان‌نکردن احساسات و سایر رفتارهایی که منجر به محرومیت آنها و باعث می‌شود نیازهای هیجانی‌شان ارضا نشود. البته این افراد انتظار حمایت هیجانی ندارند؛ درنتیجه آن را دریافت هم نمی‌کنند.

این افراد معمولاً همسری را انتخاب می‌کنند که نمی‌تواند یا نمی‌خواهد از نظر هیجانی آنها را ارضا نماید. آنها بیشتر افراد بی‌عاطفه، خودمحور، تنها یا نیازمند را برای زندگی مشترک خود انتخاب می‌کنند که آنها را از نظر هیجانی با محرومیت مواجه می‌کند. هرچه آنها بیشتر دوری می‌کنند، افراد درگیر این تله بیشتر احساس تنهایی می‌کنند. همچنین، این افراد روابط بین‌فردی و صمیمانه ندارند و خیلی تمایلی به برقراری رابطه از خود نشان نمی‌دهند.

بیشتر بخوانید:تله های زندگی، طرحواره ها، طرحواره درمانی

آنهایی که محرومیت هیجانی را به‌صورت افراطی جبران می‌کنند، بسیار پرتوقع هستند؛ مخصوصاً وقتی نیازهایشان ارضا نشود، عصیان می‌کنند. این افراد گاهی حالت خودشیفتگی پیدا می‌کنند. ازآنجاکه در دوران کودکی محروم یا لوس بار آمده‌اند، احساس می‌کنند که دیگران وظیفه دارند نیازهایشان را برطرف کنند. چنین انسان‌هایی بر این باورند که به هر روش و طریقی باید انتظاراتشان برآورده شود. آنها لوس و بی‌مسئولیت بار آمده‌اند و هیچ‌گاه از قوانینی اطاعت نکرده‌اند. البته بعضی اوقات این افراد به خاطر استعداد و هوشی که بروز داده‌اند، دوست داشته شده‌اند؛ اما هیچ‌وقت محبت واقعی و خالص را دریافت نکرده‌اند.تعداد کمی از این افراد، نیازهایشان را به گونه‌ای بیان می‌کنند که در نظر دیگران افراد وابسته، درمانده و نمایشی جلوه می‌کنند. ممکن است مشکلات روان‌تنی و جسمی داشته باشند و با شرایط خاص خود، جلب توجه می‌کنند یا دیگران را وادارمی‌کنند از آنها مراقبت نمایند و به این ترتیب، از این علائم نفع می‌برند. البته این کار خارج از حوزۀ هوشیاری آنها انجام می‌شود.

سرچشمۀ تلۀ محرومیت هیجانی

محرومیت هیجانی دلایل مختلفی می تواند داشته باید در زیر تعدادی را ذکر میکنیم:

1-مادری که وظایف عاطفی کودک را به عهده داشته، سرد و بی‌محبت بوده و کودک را به‌اندازۀ کافی در آغوش نگرفته است.

2-کودک احساس باارزش و دوست‌داشته‌شدن نکرده است. کودک این احساس را ندارد که عزیز و دوست‌داشتنی است.

3-مادر یا مراقب کودک، وقت و زمان و توجه کافی به کودک اختصاص نداده است.

4-مادر نیازهای کودک را برآورده نکرده و با او ارتباط مفیدی برقرار نکرده است.

5-کودک را راهنمایی یا آرام نمی‌کرده تا کودک یاد بگیرد چگونه خودش را آرام کند یا تسکین دهد.

طرحواره محرومیت هیجانی

روابط عاشقانه  تله محرومیت هیجانی

در فرهنگ ایرانی ما، روابط عاشقانه نزدیک‌ترین نوع روابط است. افرادی که گرفتار تلۀ محرومیت هستند، به‌طورکلی، از چنین روابط اجتناب می‌کنند یا برای مدت کوتاهی در آن می‌مانند که این هم به نوعی فرارکردن است. حتی اگر برای فرار از تنهایی تمایل داشته باشند وارد رابطه شوند، تلۀ آنها بیشتر مشاهده می‌شود.

علائم قابل توجه در روابط عاشقانه تله محرومیت هیجانی

1-فقط او حرف می‌زند2- سرد و گوشه‌گیر است 3-همچنین احساسات فرد را درک نمی‌کند و با لمس‌کردن و بوسیدن اومشکل دارد. 4- به  صحبت‌های شخص گوش نمی‌دهد. 5- وقتی نیاز به کمک آنها دارند، در کنارشان نیستند. 6-خیلی بیشتر از عشقی که دریافت می‌کنند، عشق می‌ورزند.

اگر چند نمونه از این نشانه‌ها هم‌زمان با هم رخ داد، «فرار کنند»؛ مخصوصاً وقتی جذابیت زیادی احساس می‌کنند، تلۀ آنها با قدرت تمام در حال فعال‌شدن است. می‌دانیدکه پذیرش این شرایط برای آنها سخت است. همۀ خواستۀ شان این است که در رابطه بمانند. حتی اگر شخصی را انتخاب کنند که عاطفه دارد، باز خطراتی در مسیر رابطه برای آنها وجود خواهد داشت که مثل گذشته دچار محرومیت هیجانی شوند.

تله‌های محرومیت هیجانی در رابطه

1. نیازهایی را که دارند، از طرف مقابلشان پنهان می‌کنند؛ چون وقتی نیازشان برآورده نمی‌شود، احساس ناامیدی می‌کنند.

2. از احساسات خود حرفی نمی‌زنند؛ چون وقتی درکشان نمی‌کنند، احساس ناامیدی درآنها به‌وجودمی‌آید.

3. می‌فهمند که عاطفه دریافت نمی‌کنند؛ اما حرفی نمی‌زنند و به خشم پناه می‌برند.

4. خودشان را آسیب‌پذیر نشان نمی‌دهند تا فرد مقابلشان بتواند کمی ازآنها نگهداری کند یا آنها را راهنمایی نماید.

5. ناراحت هستند و نیاز به عاطفه و محبت دارند.

6. شریکشان را متهم می‌کنند که به آنها اهمیت نمی‌دهد.

7. دور از دسترس می‌شوند.

توجه:امکان دارد با خرابکاری‌کردن در روابطشان، محرومیت عاطفه را تشدید کنند. امکان دارد نسبت به نادیده‌گرفته‌شدن بیش از حد حساس شوند و از فرد مقابلشان انتظار دارند خودش بفهمد و نیازهایشان را برطرف کند. حرفی از نیازهایشان نمی‌زنند و بسیار رنجیده‌خاطر می‌شوند که چرا نیازهایشان ارضا نشده است؛ درنتیجه منزوی و خشمگین می‌شوند.

طرحواره محرومیت هیجانی

مراحل درمان و مواجهه تلۀ محرومیت هیجانی

1. فقدان کودکی خود را شناسایی و احساس کنند. کودک آسیب‌دیدۀ درونشان را درک کنند.

باید به حقیقت آنچه در کودکی برایشان رخ داده پی ببرید، هر نوع محرومیت (محرومیت از حمایت، محبت، همدلی) به جنبه‌ای از عشق مرتبط است. آیا آنهارا در آغوش گرفته و بوسیده‌اند؟ آیا والدینشان زمان خود را به آنها اختصاص داده‌اند؟ آیا با احساسات آنها همگام بوده‌اند؟ آیا در هنگام مشکلات، محرم و رازدار شان بوده‌اند؟ آیا برای شنیدن صحبت‌هایشان تمایل نشان می‌دادند؟

مراقبت یعنی فراهم‌کردن قدرت، راهنمایی، هدایت و امنیت. آیا وقتی نیاز به نصیحت داشتند، کسی بوده که مراقب شان باشد و امنیت شان را برقرار کند؟

2. احساس محرومیت را در روابط کنونی‌شان به‌دقت در نظر بگیریند. نیاز به محبت، همدلی و راهنمایی را به‌خوبی لمس کنند.

دربارۀ احساس محرومیت در زندگی کنونی، خودآگاهی بیشتری پیدا کنند. هروقت تلۀ شان در حال فعال‌شدن است، هوشیار باشند، ممکن است وقتی احساس بی‌ارزشی یا تنهایی می‌کنند و هیچ‌کس آنها را درک نمی‌کند یا شریک عاطفی شان دور از دسترس است، احساس ناراحتی کنند. هر حس شدیدی مبنی بر محرومیت ممکن است نشانه‌ای از فعال‌شدن تلۀ آنها باشد. باید به اتفاق‌های اطرافشان بیشتر دقت کنند.

3. روابط گذشتۀ خودشان را به‌منظور روشن‌سازی الگوی حاکم بر روابط بررسی کنند. موانعی را که باعث تغییرنکردن آنها می‌شود، فهرست کنند. فهرستی از مهم‌ترین روابط زندگی‌شان تهیه کنند. روی روابط عاشقانه، خانوادگی، دوستان و نزدیکان تمرکز کنند. دربارۀ مشکلی که برای هرکدام پیش آمده است، فکر کنند.

4. از رابطه با افراد سرد و بی‌مِهر که آنها را به‌شدت جذب خودشان می‌کنند، دوری کنند. این جزو قوانین ساده‌ای است که عمل به آن دشوار است. درگیر افرادی که دچار فقدان عاطفه هستند، نشوند.

5. وقتی فرد دلخواهشان از لحاظ هیجانی آدم سالمی است، از این فرصت استفاده کنند تا روابطشان را بهبود ببخشند. نیازها و آسیب‌پذیری‌هایشان را بازگو کنند. بسیاری از افرادی که دچار این تله هستند، در روابط سالم احساس خستگی و نارضایتی می‌کنند و میدان را ترک می‌کنند. حتی اگر رابطه‌شان هیجان ندارد، بلافاصله آن را رها نکنند. شاید فقط باید به احساس عجیب خود مبنی بر برآوردن نیازهایشان عادت کنند.

6. از مقصردانستن اطرافیان و پرتوقعی خودشان دست‌بردارند. اگر می‌خواهند رابطۀ خوبی داشته باشند، افراد نزدیکشان را در جریان احساساتشان قرار دهند و با آنها سهیم شوند و خودشان را به آنها متصل کنند.

سخن آخر در رابطه با طرحواره محرومیت هیجانی

تغییر، کار راحتی نیست و باید از خودشان شروع شود. برای تغییر باید تلاش و پشتکار داشت. به‌راحتی نمی‌توانند از تلۀ محرومیت هیجانی رها شوند. این تله به‌تدریج تغییر می‌کند. آنها باید با رفتار احساسی و طرز فکر جدید در برابر آن ایستادگی کنند و میدان را خالی نکنند. این را بدانند که هرچه در کودکی بیشتر آسیب دیده باشند، باید تلاش بیشتری کنند.

پیشنهاد می شود در دوره طرحواره درمانی علی میرصادقی شرکت کنید.جهت کسب اطلاعات بیشتر عدد 60 را به 3000909030 پیامک کنید.

  • نویسنده : منصوره طلوعی
    • امتیاز :
    • 77
    • 3
  • تعداد مشاهده : 4558 بار
  • تاریخ انتشار : 1398/01/02
enamad
  • تلفن:02122677917
  • ايميل: info@barsaholding.com
  • آدرس : تهران - شريعتي - نرسيده به ميدان قدس - روبروي خيابان واعظي - بن بست الوند - ساختمان بارسا
  • کد پستي :‌ 1963846351
تمامی حقوق این وب سایت متعلق به موسسه آموزشی انتشاراتی بارسا می باشد.